Rekordowo szybki obrót

29 sierpnia 2013, 10:17

Naukowcy z University of St. Andrews są autorami najszybciej obracającego się obiektu stworzonego ludzką ręką. Profesor Kishan Dholakia oraz doktorzy Yoshihiko Arita i Michael Mazilu wykorzystali laser i komorę próźniową, dzięki którym lewitująca mikroskopijna sfera obracała się z prędkością 600 milionów obrotów na minutę. Tak szybki ruch obrotowy doprowadził do rozerwania sfery



Zastępniki równie szkodliwe jak bisfenol A

19 września 2018, 04:52

Przed 20 laty naukowcy przypadkowo odkryli, że bisfenol A (BPA) uwalniający się z plastikowych klatek, w których trzymano samice myszy laboratoryjnych, uszkadza DNA ich komórek jajowych. Teraz ten sam zespół informuje, że alternatywne bisfenole, którymi zastąpiono BPA w plastkowych opakowaniach, naczyniach i innych produktach, powodują podobne problemy u myszy.


Zwierzęta nie żyją tylko tu i teraz. Dowiedziono, że mają wyobraźnię i potrafią bawić się „na niby”

9 lutego 2026, 09:44

Naukowcy z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa (Johns Hopkins University) dowiedli, że szympansy potrafią używać wyobraźni i udawać, co dotychczas uznawano za wyłącznie ludzką cechę. Każdy z trzech eksperymentów, prowadzony przy pomocy Kanzi, 43-letniego bonobo, pokazał, że nasi najbliżsi żyjący krewni potrafią wyobrażać sobie nieistniejące przedmioty i udawać, że z nich korzystają. Eksperymenty rozpoczęto po tym, jak pojawiły się anegdotyczne doniesienia, że Kanzi potrafi podejmować udawane zachowania (zabawy „na niby”) i reaguje na prośby o wskazanie nieistniejących przedmiotów.


© Tomasz Sienicki, GNU FDL

Tytoń szkodzi im podwójnie

8 czerwca 2009, 10:24

Osoby niepełnosprawne umysłowo oraz posiadające wady rozwojowe są znacznie bardziej narażone na negatywne konsekwencje palenia tytoniu - twierdzą na łamach czasopisma Intellectual and Developmental Disabilities lekarze z University of Medicine and Dentistry of New Jersey (UMDNJ).


Astrobiolodzy wyliczyli, kiedy na Ziemi skończy się życie

19 września 2013, 16:50

Astrobiolodzy z University of East Anglia wyliczyli, że warunki pozwalające na istnienie życia na Ziemi będą panowały jeszcze przez co najmniej 1,75 miliarda lat. Naukowcy wzięli pod uwagę odległość Ziemi od Słońca i temperatury pozwalające na istnienie wody w stanie ciekłym


Mieszkańcy Wyspy Wielkanocnej pili wodę z brzegu oceanu

11 października 2018, 05:31

Głównym źródłem wody dla mieszkańców Wyspy Wielkanocnej (Rapa Nui) była woda głębinowa wydobywająca się na powierzchnię u brzegów oceanu, stwierdzili naukowcy z State University at New York (SUNY). Uczeni zmierzyli koncentrację soli w wodzie przybrzeżnej, by zbadać, czy woda ta nadaje się do picia


Nauka ma coraz większy problem z AI. Gwałtowny wzrost fałszywych cytowań w artykułach naukowych

12 maja 2026, 15:11

W ostatnich latach w Polsce miało miejsce kilka spektakularnych przypadków opublikowania artykułów czy książek wzbogaconych przypisami do nieistniejących źródeł naukowych. Jasnym było, że źródła te zostały zmyślone przez wielkie modele językowe. Gdy nieistniejące prace są cytowane przez dziennikarzy i pisarzy, jest to niepokojący sygnał. Gorzej, gdy takie rzeczy zdarzają się w recenzowanych artykułach naukowych. To oznacza, że mamy problem. I jest on coraz bardziej poważny.


Odporność roślin (prawie) bez tajemnic

30 czerwca 2009, 00:39

Nowe, nieznane dotąd mechanizmy obronne roślin zostały zidentyfikowane przez badaczy z University of California. Wykorzystanie zdobytej wiedzy może posłużyć hodowcom pracującym nad stworzeniem odmian odpornych na ataki szkodników.


Odrzucenie społeczne jak uraz fizyczny

14 października 2013, 17:07

Endogenny układ opioidowy aktywuje się nie tylko pod wpływem urazów fizycznych, ale i odrzucenia społecznego.


© azrainman

Oceany wchłaniają więcej energii, niż sądziliśmy

5 listopada 2018, 10:03

Przez ostatnie ćwierć wieku każdego roku światowe oceany pochłaniały 150-krotnie więcej energii niż ludzkość produkuje w formie energii elektrycznej. Badania przeprowadzone przez naukowców z Princeton University i Scripps Institution of Oceanography na Uniwersytecie Kalifornijskim w San Diego wskazują, że oceany bardzo mocno się ogrzały, to zaś sugeruje, że Ziemia jest bardziej wrażliwa na emisję gazów cieplarnianych niż dotychczas sądzono.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk